28 مهر 1396 ساعت 14:05

 پیام مدیرعامل:

«مؤسسۀ فرهنگى ترجمان وحى» با هدف ارائه ترجمه‏ هایى صحیح، سلیس، شیوا و به دور از تحریف قرآن مجید، در سال ۱۳۷۳ تأسیس گردید. و در سال ۱۳۸۳ با نظر مساعد بنیان‏گذاران به عنوان مؤسسه‏ اى كه داراى شخصیت حقوقى مستقل است در ادارۀ كل ثبت كشور به ثبت رسید.

 

 

 

الف: تهیۀ ترجمه های چاپی قرآن

 برای اطلاع از محتوای ترجمه های چاپ شده، و به منظور جلوگیری از اشتباهات گذشتگان، مركز نخست به تهیه نسخه های قرآنهای ترجمه شده به زبانهای مختلف اقدام نمود كه تا كنون تعداد آنها به 5800 جلد می‌رسد كه توسط 1262 مترجم به 145 زبان ترجمه شده است كه فهرست اجمالی آن ضمیمه همین گزارش است.

 ب: تهیه شناسنامه اجمالی ترجمه ها

 برای شناسایی ترجمه ها چه از نظر صحت و اتقان و چه از نظر شیوایی و رسایی و چه از نظر ویرایش و نگارش، برای هر قرآن شناسنامه‌ای مجزّا تهیه شده كه در آن محورهای مختلفی مورد ارزیابی قرار گرفته است، از جمله: سوابق مترجم، كیفیت ترجمه، میزان آگاهی مترجم از زبان مبدأ و مقصد، منابع مورد استفاده در ترجمه، تعریف و تقریظ دیگران بر آن ترجمه، نقطه نظرها و دیدگاه های مذهبی مترجم، كیفیت چاپ آن از نظر بی‌غلط بودن و مسائل دیگر.

 ج: آرشیو مقالات و بحث های نظری ترجمه قرآن

 بدون شك، اطلاع از نقد و نظرها در مورد ترجمه های قرآن و كیفیت آنها، یكی از اقدامات لازم در این زمینه است. به همین جهت تحقیق و جست‌وجو در مطبوعات داخلی و خارجی پیرامون نقطه نظرهای ارائه شده در رابطه با ترجمه های چاپ شده قرآن و مباحث نظری ترجمه برای اطلاع از محتویات ترجمه ها و كیفیت آنها انجام گرفته، كه روی هم رفته تعداد مقالات آرشیو شده در این زمینه بالغ بر 3500 مقاله می‌باشد كه قریب 900 مقاله آن نقد ترجمه های فارسی قرآن است كه با نقد مرحوم شهید مطهری بر ترجمه مرحوم ابوالقاسم پاینده شروع می‌شود و بقیه نقد ترجمه های متأخر است و بیش از 2600 عدد از این مقالات به زبانهای: انگلیسی، آلمانی، فرانسه، اسپانیولی، ایتالیایی و عربی می‌باشد.

د : ترجمه های انجام شده و در دست انجام

مركز تاكنون ترجمه قرآن به زبانهای: انگلیسی، فرانسه، اسپانیایی، تركی آذربایجانی، چینی و تركی‌استانبولی را به انجام رسانده كه برخی از آنها هم اكنون در كشورهای آمریكا، فرانسه، انگلستان، كانادا، هند و آذربایجان در دست چاپ و انتشار است. ذیلا به ویژگیهای ترجمه های انجام شده در مركز اشاره می‌شود:

 ترجمه انگلیسی

 از چاپ اولین ترجمه قرآن مجید به زبان انگلیسی كه در سال 1648 م توسط آلكساندر راس از روی ترجمه فرانسوی دوریه انجام گرفت، حدود سه قرن و نیم می‌گذرد. دومین ترجمه قرآن به زبان انگلیسی، حدود 90 سال بعد از آن به چاپ رسید. این ترجمه كه جرج سیل آن را از روی متن عربی انجام داده بود، بیش از 150 سال در میان انگلیسی زبانان، بی‌رقیب بود و بارها در انگلستان و آمریكا به چاپ رسید. از اواخر قرن نوزدهم به بعد، ترجمه هایی جدید از قرآن كریم به بازار عرضه شد، كه تاكنون آمار آنها به 80 ترجمه رسیده است. كمتر سالی می‌گذرد كه در آن، یك یا چند ترجمه به زبان انگلیسی عرضه نشود. به رغم اینكه در طول قرون گذشته مترجمان قرآن تجربه های فراوانی در این كار به دست آورده و آثار ارزشمندی از خود بر جای گذاشته‌اند، كمتر ترجمه‌ای به چشم می‌خورد كه از كاستیها و مسامحات خالی باشد. به همین سبب مؤسسه فرهنگی ترجمان وحی بر آن شد تا با كمك گرفتن از افراد خبره، به ترجمه‌ای كه از دقت، سلاست و روانی برخوردار باشد اقدام كند. برای این كار، جناب آقای سید علی قلی قرایی، سردبیر پیشین فصلنامه انگلیسی «توحید» كه در ترجمه متون دینی سابقه‌ای طولانی دارد انتخاب و كار آغاز گردید. پس از گذشت پنج سال تلاش، به خواست خدا ترجمه پایان یافت و به چاپ رسید. برای آگاهی از ویژگیهای این ترجمه تذكر نكات زیر لازم است:

 1. ترجمه با نثری سلیس و روان و خالی از واژگان متروك و كهن نگارش یافته است.

 2. این ترجمه بر اساس منابع مهم تفسیری، به ویژه تفاسیر مأثور از امامان اهل بیت علیهم السلام انجام گرفته است.

 3. در این ترجمه از جدیدترین نظریه های علمی درباره فن ترجمه استفاده شده است.

 4. از دخالت دادن تعصبات فرقه‌ای در ترجمه و توضیحات پرهیز شده است.

 5. چنانچه در آیه قرائت یا تفسیر دیگری وجود داشته كه از اهمیت برخوردار بوده، به آن قرائت یا تفسیر نیز اشاره شده است.

 6. ترجمه و متن در دو ستون موازی قرار گرفته‌اند، به گونه‌ای كه هر بخشی از متن كه در یك سطر آمده ترجمه آن نیز در سطر مقابل قرار گرفته است. این روش در ترجمه های قبلی سابقه نداشته است.

 7. واژه نامه، فهرست اصطلاحات و علایم وقف در پایان ترجمه آمده است.

 امید است این ترجمه در راستای اتخاذ مبنایی علمی در ترجمه قرآن به زبانهای گوناگون دنیا، گامی اصولی و تعیین كننده باشد.

بر این ترجمه دو تقریظ نوشته شده است؛ یكی توسط پروفسور حامد الگار از كالیفرنیا و دیگری به وسیله آقای لگن هاوزن، و نیز دو جایزه ارزشمند را به خود اختصاص داده كه یكی جایزه جهانی كتاب سال 1382 و دیگری انتخاب به عنوان كتاب سال حوزه علیمه قم است.

ترجمه و تفسیر قرآن مجید به زبان فرانسه

 قرآن مجید تاكنون سی و دو بار به زبان فرانسه ترجمه شده است. برخی از این ترجمه ها، به خصوص نخستینِ آنها كه به وسیله خاورشناسان انجام شده، عاری از جهت‌گیری های عقیدتی نیست. برخی دیگر، كه همچنان دستاورد خاورشناسان است، از لحاظ محتوا و درك معانی قرآن دارای ضعفهایی است. دسته سوم نیز، كه اغلب به وسیله خود مسلمانان انجام شده، فاقد زبانی پیراسته است. از این رو مؤسسه فرهنگی ترجمان وحی، درصدد برآمد ترجمه نوینی به زبان فرانسه ارائه دهد كه نقصهای مذكور در آن راه نیافته باشد، و خوشبختانه توانست در این مهم از همكاری آقایان یحیی علوی(كریستیان بنو) مسلمان فرانسوی الاصل و دكتر در فلسفه و عرفان اسلامی، و جواد حدیدی، دارای تحصیلات حوزوی و درجه دكتری در زبان و ادبیات فرانسه، بهره‌مند گردد. كتاب حاضر، در 624 صفحه، كه ترجمه و شرح سوره های فاتحه و بقره را در بر دارد، نتیجه سه سال كار مشترك آنان و شامل بخشهای پنجگانه زیر است :

 1. ترجمه فرانسوی آیات همراه با متن عربی آنها.

 2. شرح مطالعات و تحقیقات مترجمان در مورد هر كلمه یا آیه، همراه با بسامد كلمات در سوره های دوگانه.

 3. ترجمه كلمه به كلمه آیات در ستونهای دو ردیفی.

 4. واژه‌نامه بسامدی عربی - فرانسه سوره های دوگانه.

 5. واژه‌نامه بسامدی عربی - فرانسه سوره ها.

 كوشش بر آن بوده است كه ترجمه‌ای اصیل، بدون اقتباس از ترجمه های فرانسوی پیشین و فقط با توجه به تفاسیر و منابع عربی، كه فهرست آنها در پایان كتاب آمده است، ارائه شود. چنین كاری در زبانهای اروپایی تاكنون سابقه نداشته است. امید آنكه خداوند توفیق دهد تا مجلدات دیگر ترجمه نیز(جمعآ در پنج مجلد)، یكی پس از دیگری منتشر گردد.

درباره این ترجمه هم دو نقد ارزشمند در مطبوعات فرانسه به چاپ رسیده كه ترجمه آنها در مجلّه ترجمان وحی شماره های 11 و 12 چاپ شده است.

 ترجمه قرآن مجید به زبان تركی آذربایجانی

 تاكنون بیش از یكصد بار قرآن كریم به لهجه های گوناگون زبان تركی ترجمه شده است كه از میان آنها ده نوع به زبان تركی آذربایجانی اختصاص دارد. برخی از این ترجمه ها، به خصوص ترجمه های كلاسیك تركی آذربایجانی، از لحاظ محتوا، انعكاس معانی، مطابقت افعال در ترجمه و متن و انتخاب معادل دقیق واژگان در سطحی عالی قرار دارند، ولی از حیث زبان و ادبیات دارای ضعفهایی هستند.

 ترجمه های معاصر، به عكس ترجمه های كلاسیك و كهن، اگرچه دارای نثری شیوا و سلیس و ادبیاتی فنی هستند، امّا از لحاظ محتوا و انتخاب معادل، لغزشهایی دارند. نفوذ سلیقه های مذهبی و عقیدتی در این گونه ترجمه ها مزید بر علت شده است. از این رو مؤسسه فرهنگی ترجمان وحی درصدد برآمد با توجه به نیاز مسلمانان آذربایجان و ترك‌زبانان، ترجمه‌ای جدید به زبان تركی آذربایجانی تدوین كند كه حتی الامكان شامل نكات مثبت ترجمه های پیشین و عاری از عیب و نقص و لغزش آنها باشد. خوشبختانه پس از پنج سال تلاش توانست با همكاری آقای رسول اسماعیل‌زاده دوزال كه دارای تحصیلات فقه و حقوق و تحقیقات توركولوژی است، و با یاری گروه مطالعات قرآنی مؤسسه فرهنگی ترجمان وحی ترجمه قرآن را به زبان تركی آذربایجانی با سه الفبای سیریلیك(كریل) و الفبای اصیل تركی(الفبای عربی) و الفبای لاتینی به چاپ برساند. ترجمه حاضر به شكل آكادمیك و مستقیمآ از متن اصلی قرآن و با نثری شیوا و سلیس، بدون دخالت دادن سلیقه های مذهبی و عقیدتی، و مطابق با آخرین پژوهشهای قرآنی و یافته های تفسیری و علمی به علاقه‌مندان عرضه شده است.

 هـ: تدوین كتاب‌شناسی جامع ترجمه های فارسی مخطوط

 به شهادت اسناد و مدارك تاریخی، اوّلین ترجمه قرآن مجید، به زبان فارسی انجام گرفته است و ایرانیان با عشق و علاقه وافری كه به دین مبین اسلام و كتاب آسمانی قرآن داشته‌اند، همواره به این امر مقدس همت گمارده‌اند، اما تا كنون آمار جامعی نسبت به نسخه های خطی ترجمه فارسی كه در سراسر جهان و در موزه ها و مراكز مختلف علمی و فرهنگی نگهداری می‌شود ارائه نشده است. اكنون در مؤسسه فرهنگی ترجمان وحی طرحی در دست انجام است كه حاصل آن شناسایی كلیه نسخه های موجود از ترجمه قرآن به زبان فارسی است كه در نقاط مختلف جهان نگهداری می‌شود. هم اكنون جلد نخست آن كه قریب یك هزار ترجمه مخطوط فارسی را معرفی كرده، چاپ و منتشر شده است.

 و: تدوین كتاب‌شناسی توصیفی ترجمه های چاپی

 خوشبختانه آمار ترجمه های چاپی قرآن در مركز به حدی رسیده كه می‌توان برای زبانهای مختلف، كتاب‌شناسی توصیفی تألیف و مخاطبین آن زبان را با كیفیت ترجمه های چاپ شده از آن زبان آشنا نمود. این كار برای زبانهای فارسی، انگلیسی و اردو كه از آمار بیشتری برخوردارند در دست انجام است.

 ترجمان وحی نشریه تخصّصی

 ترجمان وحی دو فصلنامه‌ای است كه در پایان تابستان و زمستان هر سال از سوی مؤسسه فرهنگی ترجمان وحی منتشر می‌شود و تاكنون 23 شماره از آن منتشر شده است. هدف از انتشار این مجله تقویت بنیه علمی مترجمان، اطلاع رسانی در زمینه مباحث نظری ترجمه قرآن در سطح جهان، بررسی و نقد ترجمه های قرآن و استفاده از نظرات و تجربیات مترجمان و محققان علوم قرآنی است.

 موضوعاتی كه مجله ترجمان وحی به آنها می‌پردازد:

 1. مقالات نظری درباره مبانی ترجمه.

 2. مقالات نظری درباره فهم متون مقدس، از جمله فهم و تفسیر قرآن كریم.

 3. معرفی، بررسی و نقد ترجمه های قرآن كریم به زبانهای مختلف.

 4. معرفی تازه‌ترین ترجمه های قرآن كریم به زبانهای معروف و زنده دنیا.

 5. معرفی و آشنایی و گفت‌وگو با مترجمان زنده قرآن كریم.

 6. انتشار بخشهایی از ترجمه های انجام یافته در مركز.

 7. درج اخبار پژوهشی مربوط به ترجمه قرآن كریم.

 8. طرح و بررسی آرای اسلام‌شناسان مسلمان یا مستشرقان درباره تاریخ، زبان و علوم قرآنی.

 ترجمان وحی از مقالات تحقیقی و علمی كه درباره ترجمه های قرآن باشد، اگرچه به زبانی غیر از فارسی نوشته شده باشد، استقبال می‌كند.

Back to Top

Template Design:Dima Group